ابراهیم هوشیار
ابراهیم هوشیار

اثرات مثبت زیست محیطی، ایجاد آسایش روحی و روانی و ایجاد تندرستی و سلامت جسمانی از تأثیرات قابل توجه فضاهای سبز می باشند.

ابراهیم هوشیار در یادداشتی در ورس نوشت : فضاهای سبز  به عنوان بخش زنده کالبد شهرها که افزون بر آن یکی از شاخص های توسعه یافتگی نیز به شمار می روند، می توانند عملکردهای متنوعی را شامل شده و به بهبود کیفیت زندگی شهری کمک شایانی کنند. اثرات مثبت زیست محیطی، ایجاد آسایش روحی و روانی و ایجاد تندرستی و سلامت جسمانی از تأثیرات قابل توجه فضاهای سبز می باشند.

پارک های شهری یکی از مهمترین عرصه های عمومی شهرها می باشند که علاوه بر پر کردن اوقات فراغت، بستر تعاملات و مراودات اجتماعی شهروندان یک شهر هستند. گروه های سنی مختلف جامعه از جمله کودکان، نوجوانان، جوانان و سالمندان، استفاده کنندگان اصلی پارک ها هستند. از این منظر پارکها باید بتوانند جوابگوی نیازهای همه این گروه ها باشند.

متأسفانه شهر شفت از کمبود این مهم رنج می برد و در این شهر به پارک ها آنگونه که باید، اهمیت داده نشده است. سرانه فضای سبز ایجاد شده نسبت به جمعیت ساکن در شفت، به شدت کم بوده و نمی تواند پاسخگوی نیاز اقشار مختلف شهر باشد؛ امروزه پر کردن اوقات فراغت هدفمند در همه جوامع مورد توجه قرار گرفته است؛ بی شک پارکها جایگاه ویژه ای در این خصوص دارند.

یکی از پارکهای شفت که به عنوان پارک شهر معروف است، در خیابان ولیعصر واقع شده است. دسترسی به دیگر پارک شفت که در نزدیکی میدان اصلی شهر واقع شده، ازخیابانهای هفده شهریور و شهید بهشتی امکانپذیر است. از منظر دسترسی، این دو پارک تنها جوابگوی قسمت های غربی و مرکزی شهر بوده و از دیگر خیابان ها و کوچه های شهر فاصله قابل توجهی دارند. عملاً این پارکهای ایجاد شده از منظر دسترسی  و دامنه فعالیت کارکرد درستی ندارند.

برای رفع این چالش، لازم است تا با همکاری و مشورت متخصصین امر و در صورت لزوم جذب منابع مالی و یا سرمایه گذار، علاوه بر ساماندهی و ایجاد تغییرات کالبدی در دو پارک موجود، پارکهای دیگری هرچند در اندازه کوچک و در مقیاس محله ای با مشارکت شهروندان و ساکنین در کوچه های دیگر شهر علی الخصوص بخش هایی از شهر که نسبت به دو پارک موجود در مسیر دورتری قرار دارند، جانمایی، امکان سنجی و در صورت امکان ایجاد شوند.

تجهیزات به کاررفته و مبلمان پارک شهر شفت که در خیابان ولیعصر واقع شده، بسیار فرسوده و پارک فاقد زون بندی برای استفاده گروه های سنی مختلف می باشد. در مرحله اول لازم است چند زون مختلف در سایت پارک تعریف شود که در عین همبستگی فضایی، تفکیک شده نیز باشند. مبلمان فرسوده و نورپردازی موجود، تعویض یا اصلاح گردد و  با رعایت ایمنی لازم خصوصاً برای کودکان، وسایل بازی مناسب در زون اختصاص یافته بدین منظور، نصب شود. نصب وسایل ورزشی در قسمتی جداگانه و همچنین نصب نیمکت های مناسب در مکان های طراحی شده که علاوه بر استراحت، پارک را به مکانی برای گفتمان بین شهروندان بدل می کند و میزهایی برای بازی های فکری مانند شطرنج از دیگر راهکارهای پیشنهادی می باشد. در بخش هایی از آن می توان با نصب تندیس ها و پلاک های معرفی مشاهیر شهر، نوجوانان و جوانان شهر را با مفاخر شفت آشنا نمود.

دیگر پارک شفت که در نزدیکی میدان اصلی شهر واقع شده، علیرغم وسعت مناسب، متاسفانه موفق به جذب مخاطب نشده و به پارکی بلااستفاده بدل شده است. با توجه به اینکه امکانات و وسایل موجود در این پارک همگی جدید بوده و پارک وسعت مناسبی دارد، لازم است عدم تمایل ساکنین کوچه های اطراف به گذران وقت در این پارک، مورد بررسی بیشتری قرار گیرد. اصلاح کفسازی پارک و استفاده از کفپوش های مناسب در تلفیق با چمن، ایجاد باغچه، رنگ آمیزی، نورپردازی، ایجاد کافه با مشارکت سرمایه گذار، برگزاری برنامه های فرهنگی-آموزشی و ورزش همگانی، برگزاری موسیقی و بازی های بومی-محلی و برپایی نمایشگاههای موقت می تواند علاوه بر ساکنین محله، سایر مردم شهر و حتی گردشگران را نیز به این پارک جذب نماید.

در مقیاس شهری، مسیر خیابان مطهری از پتانسیل بالایی برای ایجاد یک فضای سبز خطی برخوردار است که می توان در آن با مشارکت شهروندان محل هایی برای بازی کودکان، دوچرخه سواری، پیاده روی، نصب تجهیزات ورزشی، آلاچیق، نیمکت و میز تعبیه کرد. با ایجاد مکانهایی برای آموزش حرفه ها و هنرهای مختلف برای کودکان و نوجوانان، پارک را به یک پارک مفهومی با عنوان پارک مهارت آموزی تبدیل کرد.

بی شک شهرمان، شفت، از پتانسیل بالایی برای توسعه و آبادانی هر چه بیشتر برخوردار است. با مشارکت شهروندان، همت دست اندرکاران  و ایده های نو به این مهم دست خواهیم یافت.

  • نویسنده : ابراهیم هوشیار